Antibiotica bij de tandarts: wanneer wel en wanneer niet
Antibiotica worden vaak gezien als een wondermiddel tegen ontstekingen. Ook bij kiespijn of een opgezwollen wang vragen veel patiënten zich af: “Moet ik nu antibiotica slikken?” In de tandheelkunde zijn antibiotica soms noodzakelijk, maar zeker niet altijd.
Wat zijn antibiotica en hoe werken ze
Antibiotica zijn medicijnen die bacteriële infecties bestrijden. Ze doden bacteriën of remmen hun groei, zodat het lichaam de infectie kan opruimen.
In de tandheelkunde kan een infectie ontstaan in of rond de tandwortel, het tandvlees of het kaakbot. Dit kan pijn, zwelling of koorts veroorzaken.
Antibiotica lossen echter niet de oorzaak van het probleem op. Vaak is een behandeling nodig, zoals een wortelkanaalbehandeling of een professionele gebitsreiniging.
Wanneer schrijft de tandarts antibiotica voor
Er zijn specifieke situaties waarin antibiotica wel nodig zijn. De tandarts beoordeelt dit op basis van je klachten, gezondheid en het risico op complicaties.
Antibiotica kunnen worden voorgeschreven bij:
- een heftige ontsteking met koorts of zwelling in het gezicht of de hals
- een abces dat zich uitbreidt buiten het gebit
- verspreiding van een infectie naar andere delen van het lichaam
- een verzwakt immuunsysteem, zoals bij diabetes of chemotherapie
- voorzorgsmaatregelen bij operaties of extracties bij patiënten met hartproblemen of gewrichtsprothesen
Voorbeeld:
Bij een acute wortelpuntontsteking met zwelling kan tijdelijk een antibioticum nodig zijn, altijd in combinatie met behandeling van de oorzaak.
Wanneer zijn antibiotica niet nodig
In de meeste gevallen van kiespijn zijn antibiotica niet effectief. Ze verlichten de pijn niet als de oorzaak niet bacterieel is.
Geen antibiotica bij:
- gewone kiespijn zonder koorts of zwelling
- ontstekingen door cariës of zenuwschade
- pijn na een tandheelkundige behandeling waarbij de klachten afnemen
- tandvleesontstekingen die goed te behandelen zijn met reiniging
In deze situaties is een lokale behandeling of mondhygiëne advies vaak voldoende.
Waarom terughoudendheid belangrijk is
Onnodig gebruik van antibiotica kan leiden tot antibioticaresistentie. Bacteriën worden dan ongevoelig voor medicijnen, waardoor infecties later moeilijker te behandelen zijn.
Daarom schrijven wij bij Tandartspraktijk De Waterval antibiotica alleen voor als het echt nodig is. Zo beschermen we jouw gezondheid op de lange termijn.
Goed om te weten:
Ook tandheelkundige organisaties zoals de KNMT en het RIVM benadrukken het belang van verantwoord antibioticagebruik in de mondzorg.
Wat kun je zelf doen bij een tandontsteking
Niet elke ontsteking vraagt om medicijnen. Met goede mondverzorging kun je klachten vaak verlichten of voorkomen.
Onze tips bij een tandontsteking:
- poets voorzichtig maar grondig rond de pijnlijke plek
- spoel met lauw zout water of een desinfecterende mondspoeling zoals chloorhexidine
- vermijd harde of plakkerige etenswaren
- gebruik paracetamol tegen pijn, geen aspirine
- neem contact op bij aanhoudende pijn, zwelling of koorts
Maak eenvoudig een afspraak via onze contactpagina.
De rol van de tandarts
De tandarts onderzoekt altijd eerst waar de infectie vandaan komt. Pas daarna wordt beoordeeld of antibiotica nodig zijn.
Mogelijke behandelingen zijn:
- een wortelkanaalbehandeling bij een ontstoken zenuw
- het ontlasten van een abces
- professionele reiniging bij tandvleesontsteking
- extractie wanneer een tand niet meer te redden is
Na behandeling kan het lichaam de infectie vaak zelf opruimen, zonder antibiotica.
Veelgestelde vragen over antibiotica bij de tandarts
Helpen antibiotica tegen kiespijn
Niet wanneer de pijn wordt veroorzaakt door cariës of zenuwirritatie. Alleen bij een bacteriële infectie zijn antibiotica effectief.
Kan ik zelf een oude antibioticakuur gebruiken
Nee. Gebruik nooit antibiotica zonder overleg met je tandarts. Dit kan resistentie veroorzaken of de infectie verergeren.
Moet ik een antibioticakuur altijd afmaken
Ja. Ook als je je beter voelt. Te vroeg stoppen vergroot de kans dat bacteriën terugkomen of ongevoelig worden.
Antibiotica zijn waardevol bij bacteriële infecties in de mond, maar niet bij elke vorm van kiespijn of ontsteking. Onnodig gebruik maakt bacteriën sterker en toekomstige behandelingen moeilijker.
Heb je pijn, zwelling of twijfel je of antibiotica nodig zijn? Neem contact op met Tandartspraktijk De Waterval. Onze tandartsen beoordelen zorgvuldig wat er nodig is, zodat je veilig en effectief geholpen wordt.