Wat zijn aften precies
Aften zijn kleine, pijnlijke zweertjes in de mond die bij veel mensen regelmatig terugkomen. Ze kunnen flink vervelend zijn bij eten, praten of tandenpoetsen, maar zijn meestal onschuldig.
Een aft is een grijswit zweertje met een rood randje en komt vaak voor op het wangslijmvlies, de tong, lippen of het tandvlees. Aften zijn niet besmettelijk en genezen meestal binnen één tot twee weken vanzelf.
Toch kunnen ze behoorlijk pijnlijk zijn, vooral als ze op een plek zitten waar je vaak langs bijt of met je tandenborstel overheen komt.
Wat veroorzaakt aften
De exacte oorzaak van aften is niet altijd duidelijk, maar er zijn verschillende factoren die het ontstaan kunnen uitlokken of verergeren.
Mogelijke oorzaken van aften:
- per ongeluk bijten op de wang of tong
- stress of verminderde weerstand
- slechte mondhygiëne of agressieve tandpasta met natriumlaurylsulfaat
- scherp, zuur of pittig voedsel zoals citrusvruchten, ananas, tomaten of chips
- gebitsbeugels, scherpe vullingen of kronen die het mondslijmvlies irriteren
- vitaminetekorten, vooral vitamine B12, ijzer of foliumzuur
- hormonale schommelingen, bijvoorbeeld rond menstruatie of zwangerschap
- allergische reacties op bepaalde voedingsmiddelen of tandpasta’s
Wist je dat mensen die vaak last hebben van aften soms gevoeliger zijn voor stress of een verstoorde darmflora. Een gezonde levensstijl helpt dus ook je mondgezondheid.
Hoe kun je aften behandelen
Aften genezen meestal vanzelf, maar dat betekent niet dat je de pijn moet uitzitten. Met de juiste verzorging kun je het herstel versnellen en de klachten verminderen.
1. Spoelen met zout water
Los een halve theelepel zout op in een glas lauw water en spoel enkele keren per dag. Zout werkt licht ontsmettend en kan de genezing stimuleren.
2. Gebruik een speciale aftengel
Een aftengel met lidocaïne, chloorhexidine of kamille extract kan helpen de pijn te verlichten en het zweertje te beschermen tijdens eten of poetsen.
Vraag je tandarts of apotheker welke gel het meest geschikt is voor jou.
3. Vermijd irriterend voedsel
Laat tijdelijk pittig, zuur en heet eten staan om extra irritatie en pijn te voorkomen.
4. Gebruik een zachte tandenborstel
Kies een tandenborstel met zachte haren en een milde tandpasta zonder schuimmiddel. Onze tandartsen adviseren vaak producten speciaal voor gevoelige mondslijmvliezen.
Wat kun je doen om aften te voorkomen
Helemaal voorkomen lukt niet altijd, maar met een paar eenvoudige gewoonten kun je de kans op aften aanzienlijk verkleinen.
Tips om aften te voorkomen:
- poets regelmatig en voorzichtig met een zachte tandenborstel
- eet gevarieerd en zorg voor voldoende vitamines, vooral B12, ijzer en foliumzuur
- vermijd stress en zorg voor voldoende slaap
- controleer scherpe randen aan kronen, vullingen of beugels
- gebruik een mondspoeling zonder alcohol
Lees meer over een gezonde poetsroutine op onze pagina Mondhygiënist Almere.
Professionele tip: laat bij terugkerende aften je bloedwaarden controleren. Een vitamine B12 of ijzertekort is een veelvoorkomende en goed behandelbare oorzaak.
Wanneer naar de tandarts
Aften zijn meestal onschuldig, maar soms kunnen ze wijzen op een onderliggende aandoening.
Neem contact op met je tandarts als:
- aften langer dan drie weken blijven zitten
- je meerdere aften tegelijk hebt
- aften vaker dan drie keer per jaar terugkomen
- je ook koorts, vermoeidheid of gezwollen lymfeklieren hebt
De tandarts beoordeelt of er sprake is van een infectie, vitaminegebrek of mechanische irritatie en adviseert zo nodig verdere behandeling.
Maak direct een afspraak via onze contactpagina.
Professionele behandeling bij Tandartspraktijk De Waterval
Bij terugkerende of hardnekkige aften onderzoeken wij eerst de mogelijke oorzaak. Dit kan onder andere zijn:
- tandheelkundige irritatie door scherpe randen of protheses
- mondinfecties
- hormonale of immunologische factoren
In sommige gevallen adviseren wij een milde laserbehandeling of medicinale spoeling om het herstel te versnellen en pijn te verminderen.
Daarnaast krijg je persoonlijk advies over voeding, mondverzorging en stressreductie.
Veelgestelde vragen over aften
Zijn aften besmettelijk
Nee. Aften worden niet veroorzaakt door een virus of bacterie en zijn dus niet besmettelijk, in tegenstelling tot een koortslip.
Helpt spoelen met zout water
Ja. Zout water heeft een milde desinfecterende werking en kan het herstel ondersteunen. Spoel niet te vaak en gebruik geen te hoge concentratie.
Moet ik iets smeren op een aft
Een aftengel met lidocaïne of chloorhexidine beschermt de plek en vermindert pijn. Gebruik deze volgens de instructies.
Kunnen aften wijzen op een tekort
Ja. Tekorten aan vitamine B12, ijzer of foliumzuur kunnen bijdragen aan het ontstaan van aften. Een bloedtest kan dit bevestigen.
Aften zijn vervelend maar meestal onschuldig. Ze genezen vanzelf, maar je kunt veel doen om herstel te versnellen en herhaling te voorkomen door goede mondhygiëne, gezonde voeding, stressvermindering en regelmatige controles.
Wil je weten of jouw klachten onschuldig zijn of wil je persoonlijk advies? Neem contact op met Tandartspraktijk De Waterval. Wij helpen je graag verder met professionele zorg en aandacht.